Het Commissariaat voor de Media is sinds 2001 verantwoordelijk voor het monitoren van mediaconcentraties en mediapluriformiteit in Nederland. De gedachtegang daarbij is dat mediaconcentraties risico's met zich mee kunnen brengen voor de pluriformiteit van het media-aanbod. Jaarlijks brengt het Commissariaat in de vorm van de Monitor Mediaconcentraties verslag uit van de stand van zaken op de Nederlandse mediamarkt. De Mediamonitor verschaft  actuele informatie over eigendomsverhoudingen en marktaandelen van dagbladen, opinietijdschriften, televisie, radio en aanbieders van content op internet. De Monitor geeft ook informatie over de reclamemarkt en over de distributiemarkt voor televisie, radio en internet. De Monitorrapportage Mediaconcentratie in beeld is beschikbaar in druk en als webdocument. De belangrijkste informatie uit de Monitor is tevens afzonderlijk terug te vinden op de website van de Mediamonitor.

  

De Mediamonitor is sinds 2007 wettelijk verankerd in de Tijdelijke wet mediaconcentraties. De wet draagt het Commissariaat op de ontwikkelingen ten aanzien van concentraties en financieel-economische omstandigheden op de nationale en internationale mediamarkten te onderzoeken en de gevolgen daarvan voor de pluriformiteit en onafhankelijkheid van de informatievoorziening in beeld te brengen (artikel 8). Het Commissariaat rapporteert jaarlijks zijn bevindingen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

  

Het Commissariaat adviseert tevens de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) bij haar beoordeling van voorgenomen fusies en overnamen op de Nederlandse mediamarkt.